Hiperurykemia wykazuje się obecnością zwiększonego stężenia kwasu moczowego we krwi. Ustalone normy to górna granica, która dla kobiet która wynosi 6 mg/dl, a dla mężczyzn 6,8 mg/dl. Może być przyczyną powstania dny moczanowej ale nie musi. Jej zdiagnozowanie nie jest od razu wyrokiem skazującym na dnę, jednak jest to jej pierwsza faza zwana utajoną i z reguły dużo pacjentów nie zdaje sobie sprawy z choroby. Często wykrywana jest przypadkowo, Wczesne zdiagnozowanie i stosowanie odpowiedniego leczenie, może uchronić przed chorobami jakie przysparza nieleczona hiperurykemia.

Hiperurykemia występuje w postaci pierwotnej lub wtórnej. Pierwotny charakter choroby ściśle związany jest z uwarunkowaniami genetycznymi. Nieprawidłowo działające enzymy odpowiedzialne za przemianę puryn w organizmie, przyczyniają się do nadprodukcji kwasu moczowego lub do ograniczenia jego wydalania.

Postać wtórna inaczej nabyta, zwykle spowodowana jest złymi nawykami żywieniowymi, mianowicie przez spożywanie posiłków z dużą zawartością puryn. Nadużywanie alkoholu ma spore znaczenie w powstawaniu hiperurykemii. Nowotwory czy choroby nerek przyczyniające się do zmniejszonego wydalania z moczem kwasu moczowego, również powodują rozwój choroby.

Od dawna znany jest związek pomiędzy nadciśnieniem tętniczym a rozwojem hiperurykemii. Z badań wynika, iż leczone nadciśnienie tętnicze częściej wpływa na rozwój choroby, co dowodzi wpływu leków na podwyższony poziom kwasu moczowego w surowicy krwi. Związki pomiędzy hiperurykemią, a innymi chorobami wzbudziły szersze zainteresowanie dopiero w latach 60-tych.

Badania wykazały, że choroby powodujące zwiększone stężenie kwasu moczowego w surowicy lub ograniczające jego wydalanie z moczem, mają zdecydowany wpływ na późniejszy rozwój nadciśnienia tętniczego.